Hop Jopen, Hop

Niks nieuws: hop is één van de basisingrediënten van bier. Maar gebruik je een paar handen extra dan krijg je bier dat er ook echt naar smaakt. Nadat Jopen’s Michel Ordeman ooit zo’n IPA proefde wist hij: ‘dit wordt ‘t helemaal!’ Met vijf Hop Forward bieren springt drievoudig DBC-winnaar Jopen nu de toekomst in.

 

Dit artikel van Sander van Werkhoven verscheen eerder in Mitra Magazine Editie 49

 

Het is begin 2000 en Michel Ordeman van het Haarlemse Jopen loopt met hoofdbrouwer Chris Wisse over de BrauBeviale in Neurenberg. Ook dat jaar is dé vakbeurs voor de biersector weer gevuld met honderden standhouders. Natuurlijk kan er ook bier geproefd worden. Bij één van de stands drukt Wisse Ordeman een glas in handen met de woorden: ‘Moet je eens proeven. Dit wordt wel een ding. In Amerika is het razend populair.’ Het is een India Pale Ale, oftewel IPA. Een van origine Engels en in de vergetelheid geraakt biertype dat is herontdekt door een nieuwe generatie bierbrouwers aan de andere kant van de oceaan. Kenmerken: stevig gehopt en bitterder dan vrijwel alle bieren die tot dan toe gangbaar zijn in Europa. ‘Om ons heen stonden een paar Beierse brouwers die alleen maar commentaar hadden. ‘Dit kun je toch niet drinken? Wordt nooit wat.’ Maar ik dacht vooral, wij moeten dit ook brouwen!’

 

Op dat moment hadden jullie al Jopen Hoppenbier. Dat was niet bitter genoeg?

‘Het was 25 jaar geleden het eerste bier dat we brouwden en toen al veel bitterder dan de gangbare Belgische bieren. Nederlands speciaalbier bestond in die tijd maar amper dus je moet de komst ervan ook zien in die tijd. Het werd gebrouwen met Europese hopsoorten en had een bitterheid van 40 EBU. Toen al vrij veel. Tot ik op de Brau die IPA proefde. Amerika is vaak ons voorland en ik wist dat als het daar populair is, het hier ook zou gaan gebeuren. Zo ontstond het idee om zelf een IPA te maken met Amerikaanse hoppen. Die geven een bier meer fruitigheid. Dat werd onze Mooie Nel die in 2011 op de markt kwam.’

 

Was dat een kopie van een Amerikaanse IPA?

‘Nee, het moest een eigen draai krijgen. Aanvankelijk wilde ik drie IPA’s op de markt brengen. Hetzelfde bier, steeds
gebrouwen met een andere hopsoort. We hadden toen nog geen eigen brouwerij en brouwden bij De Proefbrouwerij in Lochristi. Maar Dirk (Naudts, eigenaar-brouwer van De Proefbrouwerij – red.) wilde dat niet en later bleek ook waarom. Hij was op dat moment bezig met de single-hopserie voor het Deense Mikkeller en dat zou elkaar teveel in de wielen rijden. Pas toen we vanaf 2010 zelf brouwden in de Jopenkerk zijn we dat idee gaan uitvoeren. We hebben 6 of 7 verschillende IPA’s gemaakt en uiteindelijk is het deze geworden. We hebben er veel medailles mee gewonnen. In binnen- en buitenland. Het is de meest bekroonde IPA van Nederland.’

 

Heb je een Amerikaanse brouwer weleens een Mooie Nel geserveerd?

‘Jazeker. En ze vinden hem lekker hoor. Wat ze vooral waarderen is de balans tussen fruitigheid, bitterheid en mout. Het samenspel van die drie. De moutigheid in Amerikaanse bieren is over het algemeen veel lager, en dus is de smaak droger. En ze vinden hem erg toegankelijk voor een bier met toch 70 EBU. Wat ook precies de bedoeling is. Hier kan zowel een ervaren IPA-drinker plezier uit halen, maar ook degene die het voor het eerst drinkt.’

 

Is dit wat je noemt een ‘instap-IPA’?

‘Kijk, brouwerijen als De Molen en ook Uiltje zitten veel meer in de extremiteiten. Daar kiezen wij met ons assortiment
bewust niet voor. Wij hebben gezegd, zodra de bierliefhebber iets spannenders wil drinken dan bijvoorbeeld een Leffe Blond, dan willen wij de volgende ring daar omheen zijn. Net iets uitgesprokener en uitdagender. Maar met ons standaardgamma zullen we niet in de buitenste ring komen. Al doen we dat af en toe natuurlijk wel met onze specials. Vandaar ons nieuwe motto: Anything but boring.

 

Is IPA een hype?

‘IPA is het nieuwe pils. Zoals vroeger iedere brouwer pils maakte, zo zal er nu geen brouwer zijn die geen IPA brouwt. Al valt er nog veel te winnen. Teveel IPA’s hebben alleen maar bitterheid. Terwijl het juist gaat om het samenspel tussen fruitigheid en bitters. Soms zit er een soort theeachtige bitterheid in of is het bier geoxideerd. Allemaal niet prettig om te drinken .’

 

Hoe voorkom je dat?

‘Wij hebben de laatste jaren flink geïnvesteerd om onze bieren beter te maken. In onze nieuwe brouwerij in de Waarderpolder hebben we bijvoorbeeld een speciale klep op de lagertanks zodat we er een hophouder op kunnen plaatsen. Een technisch verhaal, maar bij het
toevoegen van de hop komt er geen zuurstof bij. En één ding wat een brouwer niet wil is zuurstof in zijn bier. We hebben ook een speciaal hopgun aangeschaft. Zodat je bier ook extern kunt dryhoppen door het via een slang langs de extra hop te leiden en er ook nu weer
geen zuurstof bij komt. Ander voordeel, onze brouwers hoeven niet meer met kilo’s hop op de tank te klimmen.’

Michel Ordeman van Jopen bier vertelt over de opkomst van IPA bier